Artist in residence... bij de overheid?

Welke creatieve industrie en welke maatschappelijke opgaven?

Als we het hebben over innovatie, dan gaat dat vaak over technologische innovatie en het verzinnen van antwoorden en oplossingen. Veel minder vaak denken we aan de innovatieve kracht van verbeelding, iets waar kunstenaars nu juist sterk in zijn. De kracht van kunstenaars zit hem bovendien meer in het stellen van heel andere vragen. De creatieve industrie is bovendien breder dan veel overheidsprofessionals nu misschien denken. Kunnen we een rijker beeld schetsen van het soort maatschappelijke opgaven waarbij creatieven en kunstenaars betrokken kunnen worden? Kan het bijvoorbeeld ook gaan over armoede en schulden, zorg of asielopvang? Ook in dergelijke domeinen kan verbeeldingskracht van grote waarde zijn.

Hoe maken we samenwerking succesvol?

Om samen te werken aan de uitdagingen van deze tijd, moeten zowel de creatieve industrie als overheden bereid zijn zich een beetje aan te passen. We spreken elkaars taal misschien nog niet, en het zal soms ook wat extra aandacht vragen om in elkaars 'ritme' te komen. Waar creatieven vaak snel en wendbaar kunnen zijn, werken overheden en uitvoeringsorganisaties vaak met langere lijnen. Hoe scheppen we de randvoorwaarden voor een duurzame samenwerking en échte maatschappelijke impact? Binnen de kunsten is de 'artist in residence' al een bekende praktijk - zou dat ook kunnen werken binnen de overheid? Wat is voor deze specifieke vorm van samenwerken nodig, en wat kan het opleveren?

Het panel

SETUP deed afgelopen jaar ondersteund door stichting DOEN een pilotproject als artist in residence bij de Belastingdienst, dat leidde tot een reeks workshops waarin ambtenaren zichzelf konden verbeelden als superhelden op een epische missie voor de publieke zaak. Nu wordt er gewerkt aan een vervolg. Jelle van der Ster (SETUP) en Bert Streng (Belastingdienst) zullen meer vertellen over hun ervaringen. Theatermaker Mariella van Apeldoorn werkte de afgelopen jaren rondom verschillende maatschappelijke thema's, zoals dakloosheid en psychische kwetsbaarheid. Ze deed dat in nauwe samenwerking met publieke organisaties. Yosser Dekker is creatief directeur bij Ruimtekoers, waar hij met kunstenaars en ontwerpers werkt aan participatief ontwerp en gemeenschapskunst in de leefomgeving. Veerle Spronck (HKU) focust zich bij het lectoraat Creatieve Maakprocessen en Ondernemerschap op hoe makers hun praktijk op nieuwe manieren artistiek en maatschappelijk relevant kunnen maken. Verily Klaassen is hoofd Kunstzaken bij de Rabobank. Sinds enige tijd heeft de Rabobank een Rabo Art Lab, waar kunstenaars uitgenodigd worden in residency bij de bank. Wat kan de overheid leren van deze werkwijze?